Lấy dân làm gốc, lấy sự đồng thuận làm động lực
    “Dân là gốc” là quan điểm xuyên suốt trong đường lối của Đảng. Đối với tổ chức đảng và chính quyền cơ sở, quan điểm ấy không thể chỉ dừng lại ở nhận thức mà phải được cụ thể hóa trong phương thức lãnh đạo, điều hành và giải quyết những công việc hằng ngày liên quan trực tiếp đến đời sống Nhân dân. Một chủ trương đúng chỉ thực sự đi vào cuộc sống khi người dân hiểu, đồng thuận và tham gia thực hiện; một chính quyền gần dân không chỉ thể hiện ở lời nói mà trước hết ở khả năng lắng nghe, phản hồi và giải quyết những vấn đề chính đáng từ cơ sở.
    Ở cấp xã, khoảng cách giữa chủ trương với cuộc sống đôi khi được đo bằng những việc rất cụ thể. Người dân cảm nhận được trách nhiệm của chính quyền qua thái độ của cán bộ khi đến liên hệ công việc; qua việc một kiến nghị có được lắng nghe, giải quyết hay không; qua sự có mặt của cán bộ ở những thời điểm Nhân dân gặp khó khăn. Chính từ những điều tưởng như bình thường ấy, niềm tin được bồi đắp và mối quan hệ giữa Đảng, chính quyền với Nhân dân ngày càng được củng cố.
    Trong thời điểm mưa lớn kéo dài, tại những nơi có nguy cơ sạt lở, việc lãnh đạo xã trực tiếp xuống cơ sở thăm hỏi, nắm tình hình đời sống của người dân không chỉ giúp chính quyền có thêm thông tin thực tế để chủ động ứng phó mà còn thể hiện tinh thần trách nhiệm, sự gần gũi, sẻ chia với Nhân dân.

Lãnh đạo UBND xã Hà Nha thăm hỏi Nhân dân tại những khu vực có nguy cơ sạt lở trong thời điểm mưa lớn kéo dài

       Từ thực tiễn đó cho thấy, phương châm “Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, Nhân dân làm chủ” phải được cụ thể hóa trong từng nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, cải cách hành chính, bảo đảm an sinh xã hội, xây dựng đời sống văn hóa, giữ gìn an ninh trật tự và bảo vệ môi trường. Những chủ trương liên quan trực tiếp đến đời sống Nhân dân cần được thông tin đầy đủ, công khai, minh bạch; những vấn đề cần lấy ý kiến phải tạo điều kiện để người dân tham gia thực chất; những kiến nghị chính đáng phải được tiếp nhận, xem xét và giải quyết đúng thẩm quyền, đúng quy định.
    Khi người dân được biết, được bàn và được tham gia từ đầu, sự đồng thuận không chỉ là kết quả của tuyên truyền, vận động mà trở thành kết quả của một quá trình dân chủ, trách nhiệm và cùng chia sẻ lợi ích. Lấy dân làm gốc, vì thế, trước hết phải bắt đầu từ việc tôn trọng dân, lắng nghe dân và làm cho dân thấy mình thực sự là chủ thể của những công việc liên quan đến cộng đồng.
Dân vận phải từ cơ sở, bằng những việc cụ thể
    Nếu “dân là gốc” là quan điểm thì công tác dân vận chính là một trong những phương thức quan trọng để quan điểm ấy đi vào đời sống. Trong tình hình mới, dân vận không thể chỉ hiểu là tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện chủ trương, chính sách mà còn là quá trình lắng nghe, nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, đồng hành và cùng Nhân dân tháo gỡ những vấn đề nảy sinh từ thực tiễn.
    Điều đó đặt ra yêu cầu trước hết đối với chính đội ngũ cán bộ. Mỗi cán bộ, công chức ở cơ sở, dù trực tiếp hay gián tiếp làm công tác dân vận, đều góp phần tạo dựng hình ảnh của Đảng và chính quyền trong mắt Nhân dân. Một thủ tục được giải quyết đúng hạn, một kiến nghị được tiếp nhận nghiêm túc, một câu trả lời rõ ràng hay một vấn đề được xử lý kịp thời đều góp phần củng cố niềm tin. Ngược lại, sự thờ ơ, né tránh hoặc đùn đẩy trách nhiệm dù chỉ ở một khâu cũng có thể làm giảm niềm tin của người dân đối với bộ máy.
    Thực tiễn ở Hà Nha cho thấy dân vận càng có sức thuyết phục khi cán bộ có mặt cùng Nhân dân trong những thời điểm khó khăn. Khi lúa bị ngập úng, lãnh đạo địa phương đến thăm hỏi, động viên bà con và các lực lượng tham gia hỗ trợ thu hoạch không phải là việc gì xa xôi, nhưng từ chính những hành động cụ thể ấy, tinh thần đồng hành cùng Nhân dân được thể hiện rõ nét.

Lãnh đạo xã Hà Nha thăm hỏi, động viên Nhân dân và các lực lượng tham gia hỗ trợ thu hoạch lúa bị ngập úng

    Dân vận tốt, vì vậy, không thể chỉ đo bằng số cuộc tuyên truyền hay số hoạt động được tổ chức. Điều quan trọng hơn là nghe được gì từ dân, giải quyết được gì cho dân và tạo được sự đồng thuận như thế nào trong Nhân dân. Cùng với trách nhiệm của cán bộ, cần tiếp tục phát huy vai trò của cán bộ thôn, người có uy tín và các lực lượng nòng cốt ở cơ sở. Đây là những người gần dân, hiểu địa bàn, có điều kiện phát hiện sớm những vấn đề phát sinh, đồng thời là cầu nối đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với người dân bằng những cách gần gũi, dễ hiểu và thuyết phục.
    Công tác vận động cũng cần phù hợp với từng địa bàn, từng nhóm đối tượng; gắn với chăm lo đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân, tôn trọng bản sắc văn hóa, thực hiện tốt các chủ trương, chính sách về dân tộc, tôn giáo và phát huy vai trò của người có uy tín, chức sắc, chức việc tôn giáo, những cá nhân tiêu biểu trong cộng đồng. Bởi suy cho cùng, dân vận không chỉ là vận động Nhân dân thực hiện chủ trương mà còn là trách nhiệm tự đổi mới của cán bộ để chủ trương đến với Nhân dân bằng sự thuyết phục và niềm tin.
Phát huy dân chủ, tăng cường giám sát, giữ vững kỷ cương
    Dân vận tốt tạo đồng thuận; muốn sự đồng thuận bền vững, quyền làm chủ của Nhân dân phải được bảo đảm và phát huy thực chất. Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội với vai trò cầu nối giữa Đảng, chính quyền với Nhân dân.
Hoạt động của Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội cần hướng mạnh về cơ sở, gần đoàn viên, hội viên và Nhân dân; vừa tuyên truyền, tập hợp, vận động quần chúng tham gia các phong trào thi đua yêu nước, phát triển kinh tế, giảm nghèo, bảo vệ môi trường, xây dựng đời sống văn hóa, giữ gìn an ninh trật tự, vừa kịp thời phản ánh tâm tư, nguyện vọng và những vấn đề phát sinh từ cộng đồng dân cư.
    Cùng với vận động, vai trò giám sát và phản biện xã hội cần tiếp tục được phát huy. Giám sát không nhằm tìm kiếm khuyết điểm, phản biện không tạo ra sự đối lập, mà cùng hướng đến mục tiêu giúp chủ trương sát thực tiễn hơn, quá trình tổ chức thực hiện minh bạch và hiệu quả hơn. Đối với chính quyền, đây là một kênh thông tin quan trọng để nhận diện những hạn chế, bất cập; đối với công tác xây dựng Đảng, đó còn là phương thức phát huy vai trò của Nhân dân tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, góp phần phòng ngừa biểu hiện quan liêu, xa dân.
    Tọa đàm “Phát huy vai trò của Nhân dân trong xây dựng nông thôn mới” là một trong những không gian để người dân tham gia trao đổi, đóng góp ý kiến đối với những công việc liên quan trực tiếp đến cộng đồng. Ý nghĩa của những hoạt động như vậy không chỉ nằm ở việc tổ chức một cuộc tọa đàm, mà quan trọng hơn là tạo điều kiện để tiếng nói từ cơ sở được lắng nghe, góp phần làm cho quá trình xây dựng nông thôn mới thực sự có sự tham gia của người dân.

Xã Hà Nha tổ chức hoạt động văn nghệ quần chúng năm 2026

       Cũng từ tinh thần lắng nghe ấy, hội nghị “Công an lắng nghe ý kiến của Nhân dân” tạo thêm một kênh để người dân phản ánh, trao đổi những vấn đề liên quan đến an ninh, trật tự ở cơ sở. Khi những phản ánh chính đáng được tiếp nhận, giải thích và xử lý theo thẩm quyền, quyền làm chủ của Nhân dân được thể hiện bằng những việc cụ thể, đồng thời góp phần tăng cường mối quan hệ giữa lực lượng thực thi công vụ với cộng đồng.

Xã Hà Nha tổ chức tọa đàm “Phát huy vai trò của Nhân dân trong xây dựng nông thôn mới”

    Phát huy dân chủ đồng thời phải gắn với giữ vững kỷ luật, kỷ cương. Quyền làm chủ của Nhân dân được thực hiện trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật, quyền đi đôi với nghĩa vụ và trách nhiệm. Chính quyền có trách nhiệm phục vụ Nhân dân nhưng đồng thời phải thực hiện nghiêm chức năng quản lý nhà nước; cán bộ được giao nhiệm vụ, quyền hạn phải chịu trách nhiệm về việc thực thi công vụ. Dân chủ càng được mở rộng thì trách nhiệm càng phải được đề cao; công khai càng đầy đủ thì giám sát càng có điều kiện phát huy hiệu quả. Đó là cơ sở để dân chủ ở cơ sở đi vào thực chất, không hình thức và không tách rời kỷ cương.

Khơi dậy sức dân, bồi đắp lòng dân

    Nếu dân chủ tạo điều kiện để người dân tham gia thì đại đoàn kết tạo nên sức mạnh để cộng đồng cùng hành động. Đối với Hà Nha, nguồn lực cho phát triển không chỉ nằm ở vốn đầu tư, công trình hay những chỉ tiêu kinh tế - xã hội, mà còn nằm trong chính sự đồng thuận, tinh thần trách nhiệm và khả năng chung sức của Nhân dân.
    Những hoạt động văn hóa, văn nghệ quần chúng là một trong những phương thức góp phần gắn kết cộng đồng, gìn giữ đời sống văn hóa và vun đắp tình làng nghĩa xóm. Khi mỗi người dân có điều kiện tham gia các hoạt động chung, sự gắn bó với cộng đồng và trách nhiệm đối với quê hương cũng được bồi đắp.

Hội nghị “Công an lắng nghe ý kiến của Nhân dân” tại xã Hà Nha

    Phát huy sức dân vì vậy phải gắn với việc chăm lo quyền và lợi ích chính đáng của Nhân dân, tạo điều kiện để người dân tham gia và được thụ hưởng thành quả phát triển. Mỗi người dân Hà Nha, dù ở vị trí nào, đều có thể đóng góp vào công việc chung. Khi người dân cảm thấy tiếng nói của mình được tôn trọng, kiến nghị được lắng nghe, quyền lợi chính đáng được bảo đảm và đóng góp của mình được ghi nhận, trách nhiệm đối với cộng đồng sẽ được khơi dậy mạnh mẽ hơn.
    Trong quá trình ấy, sự hài lòng của Nhân dân là một thước đo quan trọng đối với chất lượng hoạt động của bộ máy ở cơ sở. Điều đó không có nghĩa chính quyền phải đáp ứng mọi yêu cầu, mà trước hết phải có trách nhiệm với từng vấn đề người dân đặt ra: việc thuộc thẩm quyền phải chủ động giải quyết; việc chưa thể giải quyết phải giải thích rõ ràng; việc vượt thẩm quyền phải kịp thời báo cáo, kiến nghị. Một thủ tục được giải quyết đúng hạn, một phản ánh được tiếp nhận nghiêm túc, một lời giải thích thấu tình đạt lý hay một vấn đề dân sinh được xử lý kịp thời đều góp phần bồi đắp niềm tin của Nhân dân.
    Niềm tin ấy không hình thành từ những lời nói lớn lao mà được tích lũy qua từng việc làm, qua sự nhất quán giữa lời nói và hành động và, trên hết, qua trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên trước Nhân dân. Vì vậy, phát huy sức mạnh Nhân dân không phải là nhiệm vụ riêng của cơ quan dân vận, Mặt trận hay chính quyền mà là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị: cấp ủy lãnh đạo bằng chủ trương đúng, sát thực tiễn; chính quyền quản lý bằng pháp luật, trách nhiệm và hiệu quả; Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội tập hợp, vận động, giám sát và phản biện; cán bộ, đảng viên nêu gương; Nhân dân trực tiếp tham gia, đóng góp, giám sát và thụ hưởng thành quả phát triển.
    Lắng nghe để hiểu dân; công khai để dân biết; đối thoại để dân bàn; vận động để dân làm; minh bạch để dân kiểm tra, giám sát; phát triển để dân thụ hưởng. Đó không chỉ là cách cụ thể hóa phương châm “Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, Nhân dân làm chủ”, mà còn là phương thức để củng cố mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với Nhân dân ngay từ cơ sở.
    Từ thực tiễn Hà Nha có thể thấy, khi chủ trương xuất phát từ cuộc sống và lợi ích chính đáng của Nhân dân; khi cán bộ thực sự gần dân, trọng dân, hiểu dân và có trách nhiệm với dân; khi tiếng nói của Nhân dân được lắng nghe và sức dân được khơi dậy, “ý Đảng, lòng dân” sẽ được kết nối bằng niềm tin và hành động. Sức mạnh của Hà Nha khi ấy không chỉ nằm ở những nguồn lực hữu hình, mà còn ở một nguồn lực căn cốt và bền vững hơn: lòng dân. Phát huy được sức dân, quy tụ được lòng dân chính là nền tảng để xây dựng tổ chức đảng và hệ thống chính trị vững mạnh, củng cố khối đại đoàn kết, đưa Hà Nha ngày càng phát triển bền vững.

                                                                                         Đoàn Ngọc Thiện - Văn phòng HĐND&UBND xã